IATA көміртек сауда жүйесін қайта қарауға шақырды

Халықаралық әуе көлігі қауымдастығы (IATA) Еуропалық одақтың эмиссиялар сауда жүйесін (EU ETS) қайта қарауды ұсынды. Ұйымның пікірінше, бұл қадам Еуропадағы әуе қатынасының бәсекеге қабілеттілігін арттырып, экономикалық тұрақтылықты күшейтуге мүмкіндік береді.

IATA Еуропалық одақты халықаралық рейстерге арналған көміртекті өтеу және азайту жаһандық жүйесі – CORSIA-ны толық енгізуге шақырады. Бұл талап Еуропалық экономикалық аймақ (EEA) ішіндегі рейстерге де қатысты болуы тиіс. Ұйым өңірлік ерекшеліктер мен қосымша талаптардан бас тарту қажет екенін атап өтті, өйткені олар нарықтың бөлшектенуіне әкелуі мүмкін.

Сонымен қатар, қауымдастық тұрақты авиациялық отынға (SAF) қатысты "book-and-claim" жүйесін енгізуді ұсынады. Бұл тетік әуе компанияларына отынды нақты пайдаланған жеріне қарамастан, сатып алу негізінде экологиялық көрсеткіштерді есепке алуға мүмкіндік береді. Мұндай тәсіл инвестиция тартымдылығын арттырып, нарықтағы барлық қатысушылар үшін тең жағдай қалыптастырады.

IATA-ның тағы бір маңызды ұсынысы – EU ETS жүйесінен түсетін қаражатты қайтадан авиация саласының декарбонизациясына бағыттау. Басымдық ретінде SAF өндірісін кеңейту мен нөлдік эмиссия технологияларын дамыту көрсетілген.

Ұйымның мәліметінше, 2024 жылдан кейін тегін квоталардың қысқаруына байланысты авиация саласының қаржылық жүктемесі арта түседі. Ал қолданыстағы қолдау шаралары бұл шығындарды толық өтеуге жеткіліксіз. Мысалы, SAF қолдау бағдарламасы 2026–2030 жылдары қажеттіліктің тек 4–5 пайызын ғана қамтиды.

IATA бас директоры Уилли Уолштың айтуынша, Еуропаның авиациялық саясаты декарбонизациямен қатар бәсекеге қабілеттілікті де қамтамасыз етуі тиіс. Оның сөзінше, EU ETS-ті қайта қарау шығындарды тиімді азайтуға және қайталанатын реттеулерді жоюға мүмкіндік береді.

Оның айтуынша, қазіргі геосаяси тұрақсыздық пен жеткізу тізбектеріндегі қиындықтар жағдайында әуе қатынасының тұрақтылығы Еуропа үшін стратегиялық маңызға ие. Осыған байланысты IATA басшысы климаттық саясатты қалыптастыруда ғылыми негіздер мен халықаралық стандарттарға сүйену қажет екенін атап өтті.

Ұйым Еуропалық одақты климаттық мақсаттар мен авиация саласының бәсекеге қабілеттілігі арасындағы тепе-теңдікті сақтауға шақырып отыр.