"Орталық сайлау комиссиясына 7 саяси партияның партиялық тізімдері ұсынылған болатын:
- "Ақ жол" Демократиялық партиясы – 63 кандидат,
- "Ауыл" халықтық-демократиялық патриоттық партиясы – 69 кандидат,
- "Әділет" партиясы – 186,
- "Байтақ" жасылдар партиясы – 47 кандидат,
- Қазақстан Халық партиясы – 72 кандидат,
- ЖСДП – 33 кандидат,
- Respublica – 76 кандидат.
ОСК өкілі Шавхат Өтемісов барлығы партиялық тізімдерге 546 кандидат енгізілгенін атап өтті. Сайлау қорытындысы шығып, мандаттар бөлінгеннен кейін бұрын Мәжіліс пен Сенат қабырғасында болған, сондай-ақ бұл жолы партиялық тізімге енгенімен Құрылтайға өтпей қалған танымал азаматтардың есімдері белгілі болды. Осы орайда, Informburo сайлау "бәйгесіне" түсіп, Құрылтайға өте алмаған танымал тұлғалар туралы ақпарат ұсынады.
Партиялар тізіміндегі танымал тұлғалар мен еңбек жолдары:
Азат Тұрлыбекұлы Перуашев ("Ақ жол" партиясы) – тәжірибелі саясаткер, белгілі қоғам қайраткері, экономика ғылымдарының кандидаты. Ұзақ жылдар бойы "Ақ жол" Демократиялық партиясының төрағасы болды.
Еңбек жолы: Еңбек жолын мекемелерде экономист болып бастаған. Жоғары билік органдарында, Қазақстан Азаматтық партиясының орталық комитетінде, Азаматтық альянста басшылық қызметтер атқарған. "Атамекен" ұлттық кәсіпкерлер палатасының басқарма төрағасы болды;
Депутаттық тәжірибесі: V, VI, VII және VIII шақырылымдағы Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты болған. Мәжілістегі "Ақ жол" фракциясын басқарып, бизнес, экономика және заңнамалық реформалар мәселелерін жиі көтерді.
Қазыбек Жарылқасынұлы Иса ("Ақ жол" партиясы) – ақын, публицист, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, "Ақ жол" партиясы төрағасының орынбасары.
Еңбек жолы: Педагогикалық және журналистік салада ұзақ жылдар еңбек еткен. "Жас қазақ үні" газетінің бас редакторы, "Қазақ үні" ЖШС президенті қызметтерін атқарған. Бірнеше жыр жинақтары мен публицистикалық кітаптардың авторы;
Депутаттық тәжірибесі: VII және VIII шақырылымдағы Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты. Парламент қабырғасында ана тілінің мәртебесін көтеру, ұлттық құндылықтар мен тарихи әділдікті қалпына келтіру бойынша белсенді бастамалар көтерген.
Дулат Тұрсынұлы Тастекей ("Ақ жол" партиясы) – белгілі кәсіпкер, меценат, Tas Group компаниялар тобының негізін қалаушы және басшысы. Абай облысының құрметті азаматы.
Еңбек жолы: Қаржы және несие саласы бойынша жоғары білім алған. Еңбек жолын қаржы ұйымдарында маман болып бастап, кейін халықаралық инвестициялық және қаржылық Tas Group холдингін құрды. "Асыл тас" қоғамдық қорын құрып, өңірлердегі мектептерді қолдау, қазақ тілін дамыту, ұлттық спорт түрлерін олимпиадалық деңгейге көтеру бағытында меценаттық жобаларды жүзеге асырып келеді.
Депутаттық тәжірибесі: Бұрын Мәжіліс пен Сенатта депутат болмаған, бұл жолы "Ақ жол" партиясының тізімінде кандидат ретінде қатысты.
Жигули Молдақалықұлы Дайрабаев ("Ауыл" партиясы) – ауыл шаруашылығы саласының маманы, саясаткер, "Қазақстан фермерлері қауымдастығы" басқармасының бұрынғы төрағасы. 2022 жылғы президенттік сайлауға "Ауыл" партиясы атынан кандидат болып қатысқан.
Еңбек жолы: Еңбек жолын ауылда қатардағы жұмысшыдан бастап, ұжымшар төрағасы, аудандық ауыл шаруашылығы басқармаларында жауапты қызметтерді атқарды;
Депутаттық тәжірибесі: Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің XII шақырылымының депутаты, сондай-ақ VIII шақырылымдағы ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты және Мәжілістің Аграрлық мәселелер комитетінің мүшесі болған.
Қарақат Жақсылыққызы Әбден ("Ауыл" партиясы) – қоғам қайраткері, әлеуметтік сала сарапшысы, экономика ғылымдарының кандидаты. 2022 жылы ҚР Президенттігіне кандидат болған.
Еңбек жолы: Мемлекеттік кіріс комитетінде, Әлеуетті дамыту институтында, Астана қаласының Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі комиссиясында қызмет етті. Әлеуметтік жобалардың авторы;
Депутаттық тәжірибесі: Астана қаласы мәслихатының VI шақырылым депутаты, сондай-ақ VIII шақырылымдағы ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты болған. Мәжілісте отбасы, балалар құқығы және әлеуметтік қорғау мәселелерін көтерді.
Әбенов Мұрат Абдуләмитұлы ("Әділет" партиясы) – мемлекет және қоғам қайраткері, саясаттанушы, медиаменеджер, IT мен білім саласының сарапшысы.
Еңбек жолы: Педагогикалық қызметтен бастап, Қызылорда облысы әкімінің орынбасары, ҚР Білім және ғылым вице-министрі қызметтерін атқарды. "Ұлттық пікірсайыс турнирі" мен цифрлық жобаларды, білім беру және тұтынушылардың құқығын қорғау бастамаларын басқарды;
Депутаттық тәжірибесі: ҚР Парламенті Мәжілісінің IV, V және VIII шақырылымдарының депутаты (AMANAT партиясы фракциясының мүшесі). Мәжілісте цифрландыру, сапалы білім, азаматтық қоғамды дамыту және халықтың әлеуметтік-құқықтық қорғалуы бойынша заңнамалық бастамалардың авторы.
Оқи отырыңыз: Құрылтайға бес партия өтті. Қай партия қанша мандат алды
Кенжеханұлы Рауан ("Әділет" партиясы) – медиаменеджер, баспагер, қоғам қайраткері, WikiBilim жобасының негізін қалаушы, Bilim Media Group басшысы.
Еңбек жолы: "Хабар" агенттігінің тілшісі, Қызылорда облысы әкімінің орынбасары (білім, мәдениет және жастар саясаты бойынша) болды. "Ұлттық аударма бюросын" басқарып, "100 жаңа оқулық" жобасы аясында әлемдік ғылыми-академиялық әдебиеттерді қазақ тіліне аудару ісін ұйымдастырды;
Депутаттық тәжірибесі: Алматы қаласы мәслихатының экс-депутаты. Парламенттік сайлауда "Әділет" партиясының саяси кеңес мүшесі және кандидаттар тізімінде саяси-ағартушылық бағытты өкілдік етті.
Матжани Нұрбек Сейілханұлы ("Әділет" партиясы) – кәсіпкер, медиажобалар авторы, IT-стартаптардың кураторы, қоғам белсендісі.
Еңбек жолы: Қазақ тілді цифрлық контентті дамыту, жастарды кәсіпкерлікке баулу, медиа мен креативті индустрия саласындағы жобаларды жүзеге асырумен айналысады;
Депутаттық тәжірибесі: Парламенттік сайлауда "Әділет" партиясының кандидаттар тізіміне (Саяси кеңес мүшесі ретінде) енгізілген.
Қоғамдық кеңестер мен азаматтық бастамалар аясында жастар, креативті экономика және цифрландыру мәселелерін көтеріп келеді.
Фазылжан Анар Мұратқызы ("Әділет" партиясы) – тілші-ғалым, филология ғылымдарының кандидаты, профессор, тіл саясатының сарапшысы.
Еңбек жолы: Ахмет Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтының директоры болып жұмыс істеген. Қазақ әліпбиін латын графикасына көшіру, орфография, терминология мен мемлекеттік тілді стандарттау бойынша негізгі ғылыми сарапшылардың бірі;
Депутаттық тәжірибесі: Саяси сайлау науқанында "Әділет" партиясының тізіміне ғылым және зиялы қауым өкілі ретінде енгізілді. Тікелей депутат болмағанымен, Парламент Мәжілісі мен Сенаты жанындағы жұмыс топтарында "Тіл туралы", "Білім туралы" заң жобаларын дайындауға ғылыми сарапшы ретінде қатысып келеді.
Нұрлан Сатыбалдыұлы Әуесбаев (ЖСДП) – оппозициялық саясаткер, Жалпыұлттық социал-демократиялық партияның Астана қалалық филиалының төрағасы. 2022 жылғы Президент сайлауына кандидат ретінде қатысқан.
Еңбек жолы: Жоғары білімді заңгер және экономист. Ұзақ жылдар бойы жергілікті өзін-өзі басқару, әлеуметтік-экономикалық мәселелер және саяси партияның аймақтық құрылымдарын дамыту бағытында жұмыс істеген;
Депутаттық тәжірибесі: VIII шақырылымдағы ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты болып сайланып, ЖСДП фракциясының атынан әлеуметтік әділеттілік және жұмысшылар құқығын қорғау мәселелерін көтерген.
Бейбіт Бақытұлы Әлібеков (Respublica партиясы) – медиаменеджер, танымал блогер, кәсіпкер, First Media Group медиа-холдингінің негізін қалаушы.
Еңбек жолы: Журналистика мен PR саласында 20 жылдан астам тәжірибесі бар. Елдегі басылымдар мен журналдарды (Number One, Bentley, т.б.) жарыққа шығарған. Кейінгі жылдары цифрлық экономика, отандық өндіріс, креативті индустрия және блогерлердің құқықтық жауапкершілігі мәселелерін белсенді көтеріп жүр. Отандық киім брендін (Alibekov) және бірнеше IT/маркетингтік стартаптарды жүзеге асырған;
Депутаттық тәжірибесі: Бұрын депутатттық мандатта болмаған, бұл сайлауда Respublica партиясының тізіміне кандидат ретінде енген.
Азамат Марклен (Respublica партиясы) – танымал медиапродюсер, креативті индустрия өкілі, еліміздегі аса танымал "Ирина Кайратовна" творчестволық тобының негізін қалаушы әрі продюсері.
Еңбек жолы: Музыкалық және юмористикалық медиа-контент өндірісінде, жастар саясаты мен креативті бизнес саласында танымал продюсер. Жастарды жұмыспен қамту, креативті индустрияны заңнамалық тұрғыдан қолдау және экспортерларды салықтан босату сияқты бастамаларды қолдайды. Сайлау алдында Respublica партиясының қатарына ресми өтіп, партиялық тізімге кандидат ретінде тіркелді;
Депутаттық тәжірибесі: Бұрын Парламент депутаты болмаған.
Тамара Асар (Қазақстан Халық партиясы) – танымал қазақстандық әнші, психология ғылымдарының кандидаты, "Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері" және "Құрмет" орденінің иегері.
Еңбек жолы: Эстрада саласында белсенді өнер көрсетіп, отандық музыкалық жобаларға қатысып келеді. Педагогика және психология саласында білім алып, ЖОО-да дәріс оқыған, ғылыми-педагогикалық бағытпен айналысады. Инклюзивті қоғамды дамыту және мүмкіндігі шектеулі жандарды қолдауға бағытталған әлеуметтік бастамаларға араласады;
Депутаттық тәжірибесі: Бұған дейін депутаттық тәжірибесі болмаған. Сайлау қорытындысы бойынша ҚХП шектік межені еңсере алмағандықтан, мандатқа ие болған жоқ.
Аша Матай (Қазақстан Халық партиясы) – танымал отандық тележүргізуші, актриса, әнші.
Еңбек жолы: Медиа және телевизия: Ұлттық телеарналардағы бірқатар танымал ойын-сауық және отбасылық ток-шоулардың жүргізушісі болып жұмыс істеді. Отандық көркем фильмдер мен сериалдарда рөлдерді сомдап, актриса ретінде танылды. Медиа саласында отбасылық құндылықтар мен әлеуметтік тақырыптарды қозғап жүр;
Депутаттық тәжірибесі: Бұған дейін депутаттық тәжірибесі болмаған. Партияның сайлауда жеңіске жете алмауына байланысты депутаттық мандатқа ие болған жоқ.
Осылайша бұған дейін Парламентте (Мәжіліс пен Сенатта) белсенді қызмет еткен бірқатар тәжірибелі саясаткерлер, сондай-ақ партия тізіміне енген танымал қоғам қайраткерлері бұл жолы мандатқа ие болмай, Құрылтайдан тыс қалды.
Оқи отырыңыз: Құрылтайдың бірінші сессиясы 28 тамызда өтеді
Еске салсақ, Орталық сайлау комиссиясы 23 тамызда өткен Құрылтай депутаттарын сайлау қорытындысы бойынша 145 депутаттық мандаттың саяси партиялар арасында қалай бөлінгенін жариялады. ОСК төрағасы Нұрлан Әбдіровтің мәліметінше, сайлау нәтижесінде бес саяси партия Құрылтайға өтті.
Мандаттар партиялар арасында мынадай тәртіппен бөлінді:
- "Әділет" партиясы – 110 мандат;
- "Ауыл" партиясы – 10 мандат;
- "Respublica" – 9 мандат;
- ЖСДП – 8 мандат;
- "Ақ жол" партиясы – 8 мандат.
Осылайша, Құрылтайдағы 145 орынның басым бөлігі "Әділет" партиясына тиесілі болды. Бұған дейін жарияланған сайлау қорытындысы бойынша "Әділет" партиясы 71,17% дауыс жинаған еді. Сонымен қатар "Ауыл", Respublica, "Ақ жол" және ЖСДП 5 пайыздық межеден өтіп, депутаттық мандаттарға ие болды. Ал Қазақстан Халық партиясы мен "Байтақ" партиясы қажетті межеден өте алмады.